5. Onderzoek de financiële gezondheid
Ontdek waarom winst niet alles vertelt en hoe schulden, liquide middelen en kasstromen inzicht geven in de financiële weerbaarheid van een onderneming.
Een onderneming kan winstgevend zijn en toch financieel kwetsbaar. Daarom is het belangrijk om verder te kijken dan de winst-en-verliesrekening.
Onderzoek onder meer de schulden, de beschikbare liquide middelen en de kasstroom.
Schulden
Hoeveel heeft de onderneming geleend en kan zij haar rente en aflossingen blijven betalen?
Liquide middelen
Hoeveel direct beschikbare financiële middelen heeft het bedrijf om aan betalingsverplichtingen te voldoen?
Schulden en rentelasten
Schulden zijn niet per definitie verkeerd. Een bedrijf kan lenen om een fabriek te bouwen, een overname te financieren of een investering te doen die later geld oplevert. Het risico neemt toe wanneer de schulden moeilijk betaalbaar worden of wanneer de rentelasten zwaar op de winst drukken.
Vragen om te onderzoeken
- Hoe groot zijn de schulden ten opzichte van de financiële middelen?
- Kan het bedrijf de rente uit de normale bedrijfsactiviteiten betalen?
- Wanneer moeten belangrijke leningen worden afgelost?
- Zijn de rentetarieven vast of variabel?
- Is het bedrijf afhankelijk van herfinanciering?
Beoordeel schulden in de juiste context. De betekenis van een schuldpositie verschilt per sector. Een bank heeft bijvoorbeeld een andere balansstructuur dan een softwarebedrijf. Gebruik daarom sectorgerichte maatstaven wanneer die relevant zijn.
Winst is niet hetzelfde als cashflow
Kasstroom, of cashflow, laat zien hoeveel geld er daadwerkelijk binnenkomt en uitgaat. Een onderneming kan op papier winst maken terwijl zij veel geld vast heeft zitten in openstaande facturen, voorraden of investeringen.
Operationele kasstroom
Geeft inzicht in het geld dat de normale bedrijfsactiviteiten opleveren.
Vrije kasstroom
Wordt vaak berekend door de operationele kasstroom te verminderen met bepaalde investeringsuitgaven.
De precieze definitie van vrije kasstroom kan per databron verschillen. Controleer daarom welke berekeningsmethode wordt gebruikt wanneer je ondernemingen met elkaar vergelijkt.
Waarom kasstroom belangrijk is
Een stabiele kasstroom kan financiële ruimte bieden. Een positieve en stabiele kasstroom kan de onderneming ruimte geven om te investeren, schulden af te lossen of dividend uit te keren. Een aanhoudend negatieve kasstroom verdient nader onderzoek, al kan dit bij een snelgroeiend bedrijf ook samenhangen met bewuste investeringen.
Gebruik meerdere jaren
Eén gunstig jaar zegt weinig over de financiële weerbaarheid op lange termijn. Bekijk daarom hoe de winst, kasstroom en schulden zich over meerdere jaren ontwikkelen. Controleer ook of uitzonderlijke posten het beeld vertekenen.
✓ Checklist: financiële gezondheid
- Ik heb de schulden en beschikbare financiële middelen onderzocht.
- Ik heb gekeken of de onderneming haar rentelasten kan dragen.
- Ik weet wanneer belangrijke leningen moeten worden afgelost.
- Ik heb de operationele kasstroom bekeken.
- Ik heb onderzocht hoe de vrije kasstroom wordt berekend.
- Ik heb winst, kasstroom en schulden over meerdere jaren vergeleken.
- Ik heb rekening gehouden met uitzonderlijke posten en investeringen.